Hanafi madhab en opstand tegen dhalim heersers

al-Jassas al-Hanafi zegt:

وكان مذهب أبي حنيفة مشهورا في قتال الظلمة وأئمة الجور
“Het bevechten van dhaalim (extreem onderdrukkende) heersers is een welbekende standpunt in de madhab van Abu Hanifah".
{"Ahkam al-Quran", 1/86}.

{PS: Dit gaat over de extreem onderdrukkende hukaam en niet over elke onderdrukker. Andere geleerden zoals Ibn Hazm, al-Qurtubi, Ibn Wazir en anderen hielden dit mening. Ahlus Sunnat gelooft dat opstand tegen een zondare en onderdrukkende heerser niet is toegestaan, zolang zij geen duidelijke kufr begaan - wa Allahu A'alam!

Ibn Hazm over opstand tegen dhalim leiders

Ibn Hazm al-Andalusi zegt over degenen die hier niet mee eens zijn:

ويقال لهم ما تقولون في سلطان جعل اليهود أصحاب أمره والنصارى جنده وألزم المسلمين الجزية وحمل السيف على أطفال المسلمين وأباح المسلمات للزنا وحمل السيف على كل من وجد من المسلمين وملك نساءهم وأطفالهم وأعلن العبث بهم وهو في كل ذلك مقر بالإسلام معلنا به لا يدع الصلاة؟ فإن قالوا لا يجوز القيام عليه، قيل لهم: أنه لا يدع مسلما إلا قتله جمله وهذا إن ترك أوجب ضرورة إلا يبقى إلا هو وحده وأهل الكفر معه، فإن أجازوا الصبر على هذا خالفوا الإسلام جملة وانسلخوا منه
"Wij vragen aan hun: Wat zeggen jullie dan over een sultaan die de Joden als zijn vrienden neemt, zijn leger uit Christenen opbouwt en van de Muslims Jiziyah eist? Wat als hij dan toestaat dat muslim vrouwen als prostituezen worden gebruikt en zijn zwaard ophijst tegen elke moslim die hij tegenkomt?! Wat als hij dan ook hun vrouwen en kinderen als buit neemt voor zijn eigen vermaak en hun dan misbruikt?! En na al dit toont hij openlijk Islaam en laat nooit zijn gebeden achter?! Wat zeggen jullie over zo’n iemand? Als zij antwoordden dat opstand tegen zo’n gezaghebber nog steeds niet is toegestaan, dan zeggen wij: Zonder twijfel zal hij geen enkele moslim achterlaten totdat hij hun allemaal heeft uitgeroeid! Alleen hij en kuffaar zoals hem zullen dan overblijven! En als zij nog steeds over geduld voor zo’n gezaghebber spreken, dan hebben zij zich tegen Islaam gekeerd en Islaam verlaten!"
{”al-Fasl be al-Milal wa Ahwaa wan-Nihaal”, 4/131-132}.

al-Nawawi over opstand tegen dhalim heersers

al-Nawawi zegt:

قال القاضي : وقد ادعى أبو بكر بن مجاهد في هذا الإجماع , وقد رد عليه بعضهم هذا بقيام الحسن وابن الزبير وأهل المدينة على بني أمية , وبقيام جماعة عظمية من التابعين والصدر الأول على الحجاج مع ابن الأشعث
“al-Qadi Iyad zei: Abu Bakr Ibn Mujaahid beweerde dat er een Ijma’a bestaat (i.e. dat khuroojj tegen een dhaalim leider niet toegestaan is), maar sommige geleerden weerlegden hem daarin met bepaalde feiten, zoals het opstand van al-Husain en Ibn al-Zubair en de opstand van de mensen van Madinah tegen Banu Umaiyyah en de opstand van een groot aantal Tabieen en de eerste generatie samen met Ibn al-Asha’as tegen al-Hajjaaj!”
{"Sharhu Sahih Muslim", 12/470-471}.

al-Qurtubi over opstand tegen faasiq heersers

al-Qurtubi al-Maliki zegt:

” ألإمام اذا نصب ثم فسق بعد انبرام العقد فقال الجمهور إنه تنفسخ إمامته ويخلع بالفسق الظاهر المعلوم لأنه قد ثبت أن الإمام إنما يقام لإقامة الحدود واستيفاء الحقوق وحفظ أموال الأيتام والمجانين والنظر إلى أمورهم إلى غير ذلك مما تقدم ذكره , وما فيه من الفسق يقعده عن القيام بهذه الأمور والنهوض بها , فلو جوزنا أن يكون فاسقا أدى إلى إبطال ما أقيم له وكذلك هذا مثله ” ( الجامع لأحكام القرآن ج1ص271)
“Als de gezaghebber werd gekozen en na zijn overeenkomst een (extreme) faasiq wordt, dan zegt de jamhur (meerderheid) van de geleerden dat zijn recht op leiderschap is opgeheven en hij wordt neergehaald wegens zijn openlijke fisq en onderdrukking … ".
{"Tafsir al-Qurtubi", 1/271}.

Ibn Wazir over opstand tegen dhalim heersers

Ibn al-Wazier zegt:

وفيه بيان اتفاقهم على تحسين ما فعله الحسين مع يزيد وابن الأشعث وأصحابه مع الحجاج وأن جمهورهم قصروا جواز الخروج على من كان مثل يزيد والحجاج زمنهم من جوز الخروج على كل ظالم
“En het is een aanwijzing naar hun itifaaq (consensus) dat hetgeen Yazied en Ibn al-Asha’s samen met zijn volgelingen tegen al-Hajjaaj deden goed was en de meerderheid van hen limiteerden opstanden tegen de soortgelijken van Yazied en al-Hajjaaj in hun tijd, maar het is niet toegestaan om zomaar tegen elke dhaalim (onderdrukker) te rebelleren”. (i.e. zijn dhulm moet zoals die van al-Hajjaj zijn of erger).

{"Rawd al-Basim fiz-Zib an Sunnah Abil-Qasim", 2/34}.